Nhà máy Đạm Cà Mau hướng tới cấp độ cao nhất của nhà máy thông minh

Không còn vận hành thuần túy dựa trên kinh nghiệm con người, Nhà máy Đạm Cà Mau đang định hình một mô hình sản xuất mới, nơi dữ liệu trở thành tài sản cốt lõi, công nghệ giữ vai trò điều phối và con người là chủ thể làm chủ toàn bộ hệ thống.

Chia sẻ thực tiễn xây dựng nhà máy thông minh

Sáng ngày 28/1/2026, Tổng Công ty Phân bón dầu khí Cà Mau (PVCFC) tổ chức Hội thảo “Chia sẻ kinh nghiệm xây dựng Nhà máy thông minh” tại Nhà máy Đạm Cà Mau. Hội thảo nhằm trao đổi kinh nghiệm triển khai từ thực tiễn, làm rõ lộ trình chuyển đổi số trong sản xuất công nghiệp, đồng thời lan tỏa các bài học ứng dụng công nghệ phù hợp với điều kiện doanh nghiệp Việt Nam.

Sự kiện có sự tham dự của đại diện Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PVN), cùng nhiều đơn vị thành viên như Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR), Tổng Công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí (PVFCCo), PVOIL, PV GAS, PVEP, PV Power…

Các nội dung trao đổi tập trung vào việc ứng dụng các công nghệ cốt lõi của Cách mạng công nghiệp 4.0 như trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (Big Data) và các nền tảng quản trị hiện đại vào vận hành nhà máy. Điểm nhấn của hội thảo là cách các giải pháp công nghệ được tích hợp theo lộ trình cụ thể, gắn chặt với yêu cầu sản xuất thực tế, tránh triển khai dàn trải hoặc mang tính hình thức.

Tại Nhà máy Đạm Cà Mau, dữ liệu sản xuất không còn phân tán trong các báo cáo rời rạc hay phụ thuộc vào tổng hợp thủ công. Thông qua việc tích hợp các hệ thống SCADA, ERP và MES, toàn bộ thông số vận hành từ trạng thái thiết bị, tiêu hao năng lượng, hiệu suất dây chuyền đến các chỉ tiêu an toàn được thu thập, đồng bộ và hiển thị tập trung.

Nhờ đó, đội ngũ quản lý có thể theo dõi “sức khỏe” nhà máy theo thời gian thực, kịp thời nhận diện rủi ro, tối ưu vận hành và đưa ra quyết định nhanh chóng, chính xác. Nhà máy vận hành liên tục, nhưng hệ thống điều hành không còn vận hành theo quán tính mà dựa trên “dữ liệu sống”.

Chia sẻ từ thực tiễn quản trị tại PVCFC, ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty cho biết, các khái niệm như số hóa, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn hay Internet vạn vật không còn là xu hướng tương lai, mà đã trở thành yếu tố cốt lõi quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Trong dòng chảy đó, nhà máy thông minh là bước tiến tất yếu giúp tối ưu vận hành, nâng cao năng suất, chất lượng và hướng tới phát triển bền vững.

Nhà máy thông minh không chỉ là tự động hóa

Theo cách tiếp cận của PVCFC, nhà máy thông minh không đồng nghĩa với việc thay thế con người. Ngược lại, chuyển đổi số giúp nâng tầm vai trò con người trong chuỗi vận hành. Tại hiện trường, con người vẫn trực tiếp làm chủ dây chuyền, nhưng ở tầng quản trị, phương thức điều hành đã chuyển từ “theo dõi thủ công” sang phân tích dữ liệu, dự báo xu hướng và chủ động cải tiến.

Khi dữ liệu được làm sạch, kết nối và khai thác hiệu quả, hệ thống có khả năng hỗ trợ dự đoán bảo trì, cảnh báo sớm rủi ro, tối ưu tiêu hao năng lượng và nâng cao hiệu suất tổng thể của nhà máy.

Thực tiễn vận hành cho thấy, sau khi triển khai các giải pháp công nghệ trọng yếu, công suất vận hành thực tế của Nhà máy Đạm Cà Mau hiện đạt khoảng 119% so với thiết kế, đồng thời nâng cao khả năng kiểm soát chi phí, đảm bảo an toàn và duy trì sự ổn định trong sản xuất.

Trong bối cảnh PVCFC chuẩn bị bước sang chặng đường 15 năm hình thành và phát triển, việc xây dựng nhà máy thông minh được xác định không phải là mục tiêu ngắn hạn, mà là một lộ trình dài hơi, đòi hỏi cam kết mạnh mẽ từ lãnh đạo, sự đồng bộ giữa công nghệ, con người và phương thức quản trị.

Với cách tiếp cận thận trọng, triển khai từng bước và bám sát thực tiễn vận hành, Nhà máy Đạm Cà Mau đang tiến gần hơn tới mục tiêu đạt cấp độ 3 – nhà máy kết nối, và hướng tới cấp độ 4 của mô hình nhà máy thông minh, tức nhà máy tự động hóa nghiệp vụ. Trên nền tảng những kết quả đã đạt được, đây được xem là một trong những động lực quan trọng giúp PVCFC tiếp tục bứt phá, nâng cao năng lực cạnh tranh và khẳng định vị thế trong giai đoạn phát triển tiếp theo.