Ngành xuất khẩu năng lượng xanh Việt Nam đang đối diện "cú sốc" lớn
Mỹ chính thức hoàn tất mức thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với pin và tấm pin mặt trời nhập khẩu từ bốn quốc gia Đông Nam Á, trong đó áp thuế lên tới 542,64% đối với sản phẩm pin mặt trời từ Việt Nam.
Ngày 21/4, Bộ Thương mại Mỹ chính thức hoàn tất mức thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với pin và tấm pin mặt trời nhập khẩu từ bốn quốc gia Đông Nam Á gồm Malaysia, Thái Lan, Campuchia và Việt Nam - những nước chiếm tới 77% tổng kim ngạch nhập khẩu pin mặt trời vào Mỹ trong năm 2024.
Đáng chú ý, đối với Việt Nam, mức thuế lên tới 542,64% sẽ là cú sốc lớn cho ngành xuất khẩu năng lượng xanh. Mỹ vốn là một trong những thị trường lớn nhất tiêu thụ thiết bị năng lượng mặt trời của Việt Nam. Việc đánh thuế cao như vậy không chỉ làm tăng chi phí đáng kể mà còn có nguy cơ khiến các nhà sản xuất Việt Nam mất thị phần tại Mỹ, buộc phải tìm kiếm các thị trường thay thế hoặc phải dịch chuyển sản xuất.
Theo Bộ Thương mại Mỹ, chính sách thuế mới là biện pháp nhằm bù đắp lợi thế cạnh tranh không công bằng từ nước ngoài và được xem là một chiến thắng cho nỗ lực tái thiết ngành công nghiệp nội địa - chiến lược được cả hai chính quyền ông Trump và Biden thúc đẩy.
Tuy nhiên, theo Hiệp hội Công nghiệp Năng lượng Mặt trời Hoa Kỳ (SEIA), các mức thuế cao này có thể phản tác dụng, làm tăng giá thành tấm pin, gây thiệt hại ngược lại cho ngành sản xuất trong nước – vốn đang tăng tốc phát triển nhờ các chính sách hỗ trợ năng lượng sạch từ năm 2022.
Hiện tại, các doanh nghiệp Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực năng lượng tái tạo đang đối mặt với sức ép rất lớn. Trong bối cảnh đó, đòi hỏi cấp bách đặt ra là Việt Nam cần nhanh chóng chuyển hướng, mở rộng các thị trường mới như châu Âu, Nhật Bản, Australia, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh, tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế chặt chẽ hơn để ứng phó với các rào cản thương mại đang gia tăng.
Quyết định áp thuế là kết quả của cuộc điều tra thương mại kéo dài một năm do các nhà sản xuất năng lượng mặt trời Mỹ yêu cầu, với cáo buộc rằng các công ty Trung Quốc sản xuất tại Đông Nam Á đang bán phá giá và nhận trợ cấp không công bằng từ chính phủ, làm méo mó thị trường. Đơn kiện được khởi xướng bởi các nhà sản xuất như Hanwha Qcells (Hàn Quốc), First Solar Inc (Mỹ) và một số công ty nhỏ khác nhằm bảo vệ hàng tỷ USD đầu tư mới vào sản xuất pin mặt trời tại Mỹ.
Để các mức thuế này có hiệu lực chính thức, Ủy ban Thương mại Quốc tế Mỹ sẽ bỏ phiếu vào tháng 6 tới để đánh giá liệu các hành vi bán phá giá và trợ cấp có gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành công nghiệp trong nước hay không.
