Tài chính số - động lực tăng trưởng bền vững và toàn diện của Việt Nam

Phát triển tài chính toàn diện – ưu tiên chiến lược

Theo Báo cáo Global Findex 2025 của Nhóm Ngân hàng Thế giới (WB), hơn 70% người trưởng thành Việt Nam từ 15 tuổi trở lên đã có tài khoản tài chính, trong đó 62% sử dụng các dịch vụ thanh toán số, nhờ tỷ lệ phủ sóng internet đạt 80% dân số. Những con số này cho thấy bước tiến mạnh mẽ của Việt Nam trong phổ cập tài chính, đồng thời phản ánh tiềm năng to lớn của tài chính số trong việc mở rộng tiếp cận dịch vụ cho mọi tầng lớp dân cư.

Tài chính số đang đóng vai trò then chốt trong quá trình chuyển đổi kinh tế, không chỉ tạo ra hàng triệu việc làm mới mà còn giúp các nhóm yếu thế, vùng sâu vùng xa tiếp cận hệ thống tài chính an toàn, tiết kiệm và thuận tiện hơn. Đây được xem là nền tảng để Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia thu nhập cao vào năm 2045.

Những chủ đề này là trọng tâm của hội thảo “Thúc đẩy công nghệ số – Mở rộng tiếp cận tài chính” do IFC phối hợp với Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam tổ chức, với sự hỗ trợ của Chính phủ Úc và Tổng cục Kinh tế Liên bang Thụy Sĩ (SECO).

Sự kiện thu hút hơn 200 đại biểu là các nhà quản lý, chuyên gia tài chính và doanh nghiệp công nghệ từ khu vực châu Á – Thái Bình Dương, nhằm thảo luận vai trò của công nghệ trong chuyển đổi số ngành tài chính, thúc đẩy phát triển bền vững và toàn diện.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Thanh Hà nhấn mạnh, trong bối cảnh làn sóng chuyển đổi số toàn cầu diễn ra mạnh mẽ, tài chính toàn diện không chỉ là chính sách xã hội mà còn là nền tảng cho tăng trưởng bao trùm, công bằng và bền vững.

Theo ông, mọi người dân – từ nông thôn đến thành thị, từ nhóm thu nhập cao đến thấp – cần được tiếp cận các dịch vụ tài chính an toàn, với chi phí hợp lý. Đây chính là yếu tố đảm bảo “không ai bị bỏ lại phía sau” trong tiến trình phát triển kinh tế – xã hội.

Công nghệ số, dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI) và các mô hình đổi mới sáng tạo đang mở ra cơ hội chưa từng có để mở rộng tài chính toàn diện sâu rộng và bền vững hơn. Chính phủ Việt Nam luôn coi phát triển tài chính toàn diện là ưu tiên chiến lược, góp phần thúc đẩy tăng trưởng bền vững, xóa đói giảm nghèo và nâng cao thu nhập cho người dân.

Hướng tới hệ sinh thái tài chính hiện đại và kết nối toàn cầu

Theo Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, khi Việt Nam chuẩn bị khai trương các trung tâm tài chính quốc tế, việc xây dựng hệ sinh thái tài chính hiện đại, an toàn đáng tin cậy và kết nối toàn cầu là rất quan trọng.

“Tài chính số sẽ giúp đảm bảo giao dịch an toàn, mở rộng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, tăng cường liên kết xuyên biên giới, và đổi mới sáng tạo theo chuẩn quốc tế, qua đó hỗ trợ Việt Nam trở thành trung tâm tài chính cạnh tranh của khu vực, thúc đẩy tăng trưởng bền vững và toàn diện,” ông nhấn mạnh.

Theo ông Thomas Jacobs, Giám đốc Quốc gia IFC phụ trách Việt Nam, Campuchia và Lào, tài chính số không chỉ là động lực đổi mới sáng tạo, mà còn là yếu tố then chốt cho chuyển đổi kinh tế toàn diện.

“Sự kết hợp giữa công nghệ, khung pháp lý đi cùng đầu tư hiệu quả sẽ giúp Việt Nam phát triển lĩnh vực fintech năng động, nâng cao năng lực cạnh tranh, hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs), thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo, tạo việc làm chất lượng cao và đưa dịch vụ tài chính đến gần hơn với người dân”, ông Thomas Jacobs nhận định.

Xu hướng khu vực: từ sandbox đến tài chính mở

Hội thảo cũng phản ánh xu hướng phát triển chung trong khu vực. Singapore, Úc, Philippines đang đi đầu trong tài chính mở, quản trị dữ liệu có trách nhiệm và hệ thống thanh toán số toàn quốc.

Tại khu vực Mekong, các mô hình thử nghiệm như ngân hàng mở, sandbox fintech và tích hợp định danh số quốc gia (digital ID) đang tiếp tục định hình lại cách các tổ chức tài chính vận hành – hướng tới an toàn, toàn diện và hiệu quả hơn.

Diễn ra trong hai ngày 29–30/10/2025, hội thảo thảo luận nhiều chủ đề nổi bật như: Ứng dụng AI trong chấm điểm tín dụng; Dữ liệu thay thế để đánh giá năng lực vay; Ngân hàng mở; Tích hợp định danh số - giúp nâng cao khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp nhỏ và vừa quản trị rủi ro và mở rộng thị trường.

Các chuyên gia nhận định, phát triển mạnh mẽ hệ sinh thái tài chính số sẽ thúc đẩy doanh nghiệp nhỏ và vừa, thu hút đầu tư nước ngoài, đồng thời nâng cao năng suất và hiệu quả hoạt động sản xuất – xuất khẩu, đồng thời giảm chi phí và mở rộng cơ hội kinh doanh.

Trong bối cảnh hơn 90% doanh nghiệp Việt Nam là doanh nghiệp vừa và nhỏ, tài chính số chính là đòn bẩy quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bao trùm và hiện thực hóa khát vọng Việt Nam thịnh vượng vào năm 2045.