Tín dụng ngân hàng là nguồn lực then chốt thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia

Sáng ngày 23/4, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về kết quả triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035; phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm cần tập trung thực hiện đến hết năm 2026.

Tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực của các bộ, ngành trong việc tập trung triển khai thực hiện Chương trình MTQG. Tuy nhiên, qua báo cáo và theo dõi thực tế, tiến độ triển khai Chương trình MTQG hiện vẫn còn chậm; nhiều văn bản còn chưa hoàn thành, việc giải ngân gặp không ít khó khăn. Sự phối hợp giữa các bộ, ngành dù đã có cố gắng nhưng chưa thực sự quyết liệt và đồng bộ.

Vì vậy, cuộc họp nhằm thống nhất phương thức triển khai trong thời gian tới, với mục tiêu thúc đẩy thực hiện Chương trình đạt hiệu quả cao hơn. Phó Thủ tướng nhấn mạnh, đây là chương trình có ý nghĩa rất quan trọng, góp phần giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Phát biểu tại cuộc họp, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, trong giai đoạn 2026-2035, Quốc hội đã phê duyệt việc tích hợp 3 Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) thành Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (theo Nghị quyết số 257/2025/QH15 ngày 11/12/2025). Mặc dù không được giao chủ trì các nội dung, dự án thành phần của Chương trình, NHNN vẫn được giao 2 nhiệm vụ tại Nghị quyết số 424/NQ-CP ngày 30/12/2025 về Kế hoạch triển khai thực hiện Nghị quyết số 257/2025/QH15.

Đến nay, NHNN đã hoàn thành nhiệm vụ chỉ đạo các tổ chức tín dụng triển khai chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn và thống kê nguồn lực tín dụng góp phần thực hiện Chương trình ngay trong quý I/2026. Đồng thời, NHNN đang tiếp tục hoàn thiện dự thảo Nghị định của Chính phủ quy định chính sách tín dụng ưu đãi tại Ngân hàng Chính sách xã hội để triển khai thực hiện phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thay thế Nghị định số 28/2022/NĐ-CP ngày 26/4/2022, dự kiến trình Chính phủ ban hành trong tháng 6/2026 (sớm hơn thời hạn được giao 6 tháng).

Về giai đoạn 2021-2025, Phó Thống đốc cho biết, triển khai 3 Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) (xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi), NHNN được phân công nhiệm vụ xây dựng cơ chế, chính sách tín dụng ưu đãi thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Theo đó, NHNN đã trình Chính phủ ban hành Nghị định số 28/2022/NĐ-CP ngày 26/4/2022 hướng dẫn 6 chính sách tín dụng ưu đãi thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia, bao gồm: chính sách cho vay hỗ trợ nhà ở, chính sách cho vay hỗ trợ đất ở, chính sách cho vay hỗ trợ đất sản xuất, chuyển đổi nghề, chính sách cho vay đầu tư, phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị, chính sách cho vay đầu tư phát triển vùng dược liệu quý. Đồng thời, NHNN đã có các văn bản chỉ đạo NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố và các tổ chức tín dụng để triển khai các nhiệm vụ của ngành ngân hàng thực hiện Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025.

Kết quả, nguồn vốn tín dụng của ngành Ngân hàng, bao gồm vốn tín dụng thương mại với dư nợ cho vay trên địa bàn các xã đạt trên 2,4 triệu tỷ đồng, vượt kế hoạch được giao, vốn tín dụng chính sách tại Ngân hàng Chính sách xã hội có dư nợ đạt 2,8 nghìn tỷ đồng. Nguồn tín dụng ngân hàng đã đóng góp nguồn lực quan trọng, góp phần thực hiện các mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021-2025.

Mục tiêu, nhiệm vụ chung của Chương trình MTQG đến năm 2030: Tăng thu nhập bình quân của người dân nông thôn năm 2030 gấp 2,5-3 lần so với năm 2020, tăng thu nhập bình quân của người dân tộc thiểu số bằng 1/2 bình quân chung của cả nước.

Tỉ lệ nghèo đa chiều của cả nước duy trì mức giảm 1% - 1,5%/năm, giảm tỉ lệ hộ nghèo đa chiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi xuống dưới 10%. Vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn.

Cả nước có khoảng 65% số xã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM), trong đó có khoảng 10% số xã được công nhận đạt chuẩn NTM hiện đại; phấn đấu có 5 tỉnh, thành phố được công nhận hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM. Trong đó, năm 2026 phấn đấu có tối thiểu 15% số xã đạt chuẩn NTM; mức giảm tỉ lệ hộ nghèo khoảng 1-1,5%.